- Banka kodu, TCMB’nin her bankaya verdiği ve yurt içi transferlerde (EFT/FAST) paranın hangi bankaya gideceğini belirleyen numaradır; EFT’de 4 hane olarak kullanılır.
- Banka kodu IBAN’ın içindedir: TR ve iki kontrol hanesinden sonra gelen 5 hane bankayı gösterir.
- Yurt içinde banka kodu, yurt dışında SWIFT (BIC) kodu kullanılır; kart üzerindeki BIN ise ayrı bir numaradır.
Finansal işlemlerin dijitalleşmesiyle IBAN, SWIFT, EFT ve banka kodu gibi terimler hayatımızın parçası oldu. Para transferi yaparken ya da bir ödemeyi takip ederken karşımıza çıkan bu numaralar, paranın doğru adrese ulaşmasını sağlayan dijital parmak izleridir.
Bu yazıda banka kodu nedir, IBAN içinde nerede bulunur ve işletmeler finansal süreçlerini yönetirken bu kodlarla uğraşmaktan nasıl kurtulur sorularını yanıtlıyoruz.
Banka Kodu Nedir?
Banka kodu, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından her bankaya özel olarak tanımlanan kimlik numarasıdır. EFT işlemlerinde 4 hane olarak kullanılır.
Bir para transferi (EFT ya da FAST) yapılırken paranın hangi kuruma gideceğini bu kod belirler. Örneğin Ziraat Bankası’nın kodu 0010, Türkiye İş Bankası’nın kodu 0064’tür. Bu kodlar değişmez ve bankanın dijital imzasını oluşturur.
Banka Kodu ile Şube Kodu Arasındaki Fark
En sık karıştırılan iki kavram banka kodu ve şube kodudur:
- Banka kodu: Kurumun tamamını (ör. Akbank) temsil eder.
- Şube kodu: Hesabınızın bankanın hangi şubesinde olduğunu (ör. Akbank Kadıköy Şubesi) belirtir.
Eskiden hesap numarasıyla para gönderirken bu iki kodu ayrı ayrı girmek zorunluydu. Bugün IBAN sistemi sayesinde bu kodlar tek bir dizilimde birleşmiştir.
Banka Kodu Nasıl Öğrenilir? (IBAN Banka Kodu İlişkisi)
Banka kodunu öğrenmek için bakmanız gereken ilk yer IBAN’ınızdır. Türkiye’de kullanılan 26 haneli IBAN’ın içinde banka kodu yer alır. IBAN banka kodu dizilimi şöyledir:
- TR: Ülke kodu
- XX: Kontrol haneleri (2 hane)
- YYYYY: Banka kodu (5 hane; ör. İş Bankası için 00064)
- R: Rezerv alan (1 hane)
- ZZZZ…: Hesap numarası (16 hane)
Yani IBAN’ınızdaki “TR” ve iki kontrol hanesinden sonra gelen 5 haneli bölüm bankanızın kodudur.
SWIFT Kodu ve EFT Kodu Farkı
Yurt içi transferlerde (EFT/FAST) banka kodu kullanılırken, uluslararası işlemlerde SWIFT kodu devreye girer:
- EFT kodu (banka kodu): Yurt içi transferlerde bankayı tanımlar; yalnızca rakamlardan oluşur.
- SWIFT (BIC) kodu: Yurt dışı transferlerde bankayı tanımlar; harf ve rakam kombinasyonudur. Ayrıntılar için SWIFT nedir ve BIC kodu nedir yazılarına bakabilirsiniz.
Popüler Bankaların Kodları
Para transferlerinde en sık karşılaşılan bazı banka kodları şunlardır:
- 0010: T.C. Ziraat Bankası
- 0012: Türkiye Halk Bankası
- 0015: Türkiye Vakıflar Bankası (VakıfBank)
- 0046: Akbank
- 0062: Türkiye Garanti Bankası
- 0064: Türkiye İş Bankası
- 0067: Yapı ve Kredi Bankası
- 0111: QNB Finansbank
- 0134: DenizBank
- 0203: Albaraka Türk
Kodlara Değil, İşinize Odaklanın
Bireysel bir kullanıcı için banka kodlarını bilmek genel kültürdür. Ancak birçok bankayla çalışan ve onlarca müşteriden havale/EFT alan bir işletme için gelen ödemenin hangi bankaya düştüğünü ve hangi faturayı kapattığını elle kontrol etmek ciddi bir operasyonel yüktür.
Bu yükü azaltmanın yolu, ödemeyi banka transferine bırakmadan kaynağında eşleştirmektir. Tahsildar Online Ödeme Alma ile müşterinize gönderdiğiniz ödeme linki, ödemeyi ilgili fatura ya da cari hesapla birlikte getirir; ödeme tamamlandığında ERP’nize (Logo, Mikro, Nebim, SAP ve diğerleri) işlenir.
Tahsildar müşterileri, ek hizmet olarak Banka Hesap Entegrasyonu ile tüm banka hesaplarındaki bakiye ve hareketleri para birimi bazında tek ekranda görebilir; hareketler API ile ERP’ye aktarılır, cari eşleştirme ERP’de yapılır.
Sıkça Sorulan Sorular
Hesap numarasıyla gönderim yapıyorsanız ve banka kodunu yanlış girerseniz işlem genellikle başarısız olur ve tutar hesabınıza iade edilir. IBAN ile gönderimde banka kodu IBAN’ın içinde olduğu için bu hata riski büyük ölçüde ortadan kalkar; yine de alıcı adını kontrol etmeniz önerilir.
EFT işlemlerinde banka kodu 4 hane olarak kullanılır (ör. 0064). IBAN içinde ise başına bir “0” eklenerek 5 hane olarak yer alır (ör. 00064).
Hayır. Banka kodu kurumu temsil ederken, ATM kodu o cihazın terminal numarasını temsil eder.
Hayır. Kart üzerinde kart numarası bulunur. Kart numarasının ilk haneleri (BIN numarası) kartın hangi bankaya ait olduğunu gösterir; ancak bu numara EFT’de kullanılan banka kodundan farklıdır.
Müşterinize ödeme linki gönderin; ödeme fatura ya da cari hesapla birlikte gelsin, hangi bankadan geldiğini aramanız gerekmesin.
