Tevkifatlı Fatura Nedir?

Tevkifatlı fatura, mal ya da hizmet satışında hesaplanan KDV’nin bir kısmının satıcı tarafından değil, alıcı tarafından beyan edilip ödenmesi esasına göre düzenlenen faturadır. Amaç, riskli sektörlerde KDV tahsilatını güvenceye almak ve kayıt dışılığı azaltmaktır. Uygulama kısmi tevkifat (KDV’nin belirli bir oranını alıcı beyan eder) ya da tam tevkifat (KDV’nin tamamını alıcı beyan eder) şeklinde olabilir.

Tevkifat kapsamı, oranları ve alıcı/satıcı profilleri KDV Genel Uygulama Tebliği ile belirlenir. Yapım-onarım işleri, temizlik, güvenlik, danışmanlık, işgücü temini ve bazı atık teslimleri tipik örneklerdir.

“Tevkifatlı Fatura” Ne Demek? Oran Mantığı

Piyasada “9/10”, “7/10” gibi oranlar görürsünüz. Bu oranlar KDV’nin tevkif edilecek, yani alıcının beyan edeceği payını ifade eder.

• Örnek: 9/10 kısmi tevkifatta KDV’nin %90’ını alıcı, %10’unu satıcı beyan eder.
• Tam tevkifatta KDV’nin %100’ünü alıcı beyan eder; satıcı KDV tahsil etmez.

Oranlar ve kapsamdaki iş kolları zaman içinde güncellenebilir. Her işlem öncesi güncel tebliği kontrol edin.

Kimler Tevkifatlı Fatura Keser?

• Satıcılar: Tebliğde sayılan mal ve hizmetler için tevkifatlı fatura düzenler.
• Alıcılar: Alıcı tebliğde sayılan belirlenmiş alıcılardan (kamu idareleri, belediyeler, KİT’ler vb.) ya da KDV mükellefiyse ve işlem kapsamdaysa tevkifat yapmakla yükümlüdür.

Bazı kalemler yalnızca belirlenmiş alıcılar için tevkifat kapsamındadır; alıcının niteliğini doğru sınıflandırmak kritiktir.

Tevkifatlı Fatura Sınırı Var mı?

Evet. Tevkifat, KDV dahil işlem bedeli tebliğde belirlenen tutarı aştığında uygulanır; sınırın altındaki işlemler genellikle tevkifata tabi olmaz. Sınır tutarı dönemsel düzenlemelerle değişebilir; güncel tebliği kontrol edin ve şirket içi prosedürünüzde bu kontrolü bir adım olarak tanımlayın.

Tevkifatlı Fatura Nasıl Kesilir?

1. 1

   İşin kapsamını doğrulayın

   İş tebliğde sayılan mal/hizmet listesinde mi? Alıcı belirlenmiş alıcı mı, KDV mükellefi mi?

2. 2

   Oranı ve sınırı kontrol edin

   Güncel tebliğdeki kısmi/tam tevkifat oranını ve tutar sınırını teyit edin.

3. 3

   Matrah ve KDV’yi hesaplayın

   Mal/hizmet bedeli matrahtır; KDV = matrah × KDV oranı (genellikle %20; ürüne göre değişebilir).

4. 4

   KDV’yi paylaştırın

   Kısmi tevkifatta KDV × tevkifat oranı kadarını alıcı, kalanını satıcı beyan eder. Tam tevkifatta KDV’nin tamamını alıcı beyan eder.

5. 5

   Faturayı düzenleyin

   e-Fatura/e-Arşiv’de “KDV tevkifatı” açıklaması, oran ve uygulama türü (ör. 9/10 kısmi tevkifat) ile alıcının beyan edeceği KDV tutarı açıkça yazılır.

6. 6

   Beyan edin

   Satıcı kendi payına düşen KDV’yi 1 No.lu KDV Beyannamesi ile; alıcı tevkif ettiği KDV’yi 2 No.lu KDV Beyannamesi ile beyan eder. Alıcı, şartlar sağlanıyorsa bu tutarı 1 No.lu beyannamede indirim konusu yapabilir.

Tevkifatlı Fatura Örneği (Kısmi Tevkifat)

• Matrah: 100.000 TL
• KDV oranı: %20 → Hesaplanan KDV: 20.000 TL
• Tevkifat oranı: 9/10
• Tevkif edilecek KDV (alıcı beyanı): 20.000 × 9/10 = 18.000 TL
• Satıcının beyan edeceği KDV: 20.000 − 18.000 = 2.000 TL

Faturada hesaplanan KDV (20.000 TL) ve tevkif edilen KDV (18.000 TL) ayrı satırlarda gösterilir; ödenecek tutar, yani satıcının tahsil edeceği tutar 102.000 TL’dir (100.000 TL bedel + 2.000 TL KDV). Faturaya “Bu işleme ilişkin KDV’nin 18.000 TL’lik kısmı tevkifat kapsamında alıcı tarafından 2 No.lu KDV Beyannamesi ile beyan edilecektir.” ibaresi eklenir.

Tam tevkifat olsaydı satıcı KDV tahsil etmez, tahsil edilecek tutar 100.000 TL olurdu; KDV’nin tamamını alıcı 2 No.lu beyannameyle bildirirdi.

Tevkifatlı Faturada Sık Yapılan Hatalar

• Yanlış alıcı sınıfı: Belirlenmiş alıcı kapsamı atlanıyor ya da yanlış değerlendiriliyor.
• Sınır kontrolü yapılmıyor: İşlem bedelinin sınırın altında olup olmadığı doğrulanmıyor.
• Yanlış oran ya da tür: Kısmi/tam tevkifat ayrımı ve oranlar güncellenmediği için hata oluşuyor.
• Faturada eksik ibare: Tevkifat oranı ve alıcının beyan edeceği tutar yazılmıyor.
• Muhasebe–beyan uyumsuzluğu: Satıcının 1 No.lu, alıcının 2 No.lu beyannamesi birbiriyle tutarlı değil.

Tevkifatlı Fatura Metin Taslağı

Metni ve alan adlarını kullandığınız e-Fatura şemasına göre düzenleyin.

Tevkifatlı Fatura ve Nakit Akışı

Kısmi ya da tam tevkifat, satıcı açısından tahsil edilen KDV tutarını azaltır, tam tevkifatta sıfırlar. Bu nedenle:

• Fiyatlama ve ödeme vadeleri tevkifat rejimine göre kurgulanmalıdır.
• Tahsilat ve mutabakat süreçlerinde müşteriden beklenen tutar, fatura toplamı değil tevkifat sonrası tutardır; tevkif edilen KDV alıcının beyan yükümlülüğüdür, satıcıdan mahsup beklenmez.

Tevkifatlı Faturada Doğru Tutarı Tahsil Edin

Tevkifatlı faturalarda en sık tahsilat hatası, müşteriden KDV dahil fatura toplamının istenmesi ya da kısmi ödemenin cariye yanlış işlenmesidir. Tahsildar’da tahsilat, ERP’nizdeki açık borçla aynı tutardan başlar:

• ERP / CRM Entegrasyonu: Cari ve açık borç bilgisi ERP’nizden gelir; tahsilat tamamlandığında aynı cariye işlenir.
• Online Ödeme Alma: Müşterinize tevkifat sonrası tutarla ödeme linki gönderin; ödeme kartla ya da taksitle yapılsın.
• POS Rapor: Kart ödemelerinde kesilen komisyonu anlaştığınız oranla karşılaştırın.

Sıkça Sorulan Sorular